Suriye’de ABD üslerinin devri, Şam yönetiminin 16 Nisan Perşembe günü yaptığı açıklamayla resmiyet kazandı. Suriye Dışişleri Bakanlığı, yıllardır IŞİD karşıtı uluslararası koalisyon kapsamında ABD güçleri tarafından kullanılan tüm askeri üslerin kontrolünün devralındığını duyurdu. Açıklamaya göre süreç, Washington ile tam koordinasyon içinde yürütüldü. Aynı gün Savunma Bakanlığı da stratejik öneme sahip Kasrik Hava Üssü’nün Suriye ordusuna geçtiğini açıkladı. Böylece yaklaşık on yılı aşkın ABD askeri varlığında yeni bir döneme girildi.
Suriye Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasında, ABD’nin çekilmesinin ülkedeki güvenlik koşullarının önemli ölçüde değiştiğinin göstergesi olduğu vurgulandı. Bakanlık, Suriye devletinin artık terörle mücadele operasyonlarını kendi kapasitesiyle yürütebilecek güçte olduğunu belirtti. Açıklamada, uluslararası toplumun desteğiyle ülke içindeki silahlı örgütlere karşı operasyonların sürdürüleceği ifade edildi.
Kasrik Üssü devri yeni dönemin simgesi oldu
Suriye Savunma Bakanlığı, özellikle Haseke kırsalındaki Kasrik Üssü’nün devralınmasını kritik bir gelişme olarak öne çıkardı. Uzun yıllardır ABD’nin kuzeydoğu Suriye’deki en önemli lojistik merkezlerinden biri olarak kullanılan üs, Irak sınırına sevkiyatlarda ana geçiş noktasıydı.
AFP ve bölgesel kaynaklara yansıyan bilgilere göre, Kamışlo çevresinden Irak Kürdistan Bölgesi yönüne ilerleyen büyük bir ABD askeri konvoyu da aynı gün görüntülendi. Çok sayıda zırhlı araç, askeri teçhizat ve prefabrik yapının sınır hattına doğru taşındığı bildirildi. Bu görüntüler, çekilme sürecinin son aşamasına gelindiğini ortaya koydu.
Kasrik Üssü’nün tamamen boşaltıldığı ve sahada artık hiçbir ABD askerinin kalmadığı da resmi makamlar tarafından teyit edildi. Bu gelişme, Şubat ayında Tenef ve ardından Şeddadi üslerinin devrinden sonra gelen son büyük adım oldu.
DSG ile anlaşma süreci belirleyici oldu
Bu çekilme sürecinin arka planında, 2026 yılının başında Şam yönetimi ile Demokratik Suriye Güçleri (DSG / SDF) arasında varılan anlaşma bulunuyor.
Ocak sonunda taraflar arasında yapılan mutabakat kapsamında, DSG’ye bağlı askeri ve idari yapıların aşamalı biçimde Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesi kararlaştırılmıştı. Anlaşma; Haseke, Kamışlo ve Kobani hattındaki bazı güvenlik noktalarının merkezi yönetime devrini de içeriyordu.
Bu mutabakatın ardından Şam yönetimi kuzeydoğuda kontrol alanını genişletirken, ABD’nin askeri varlığının sürdürülmesini gerektiren koşulların önemli ölçüde değiştiği yorumları yapılmıştı.
Öte yandan Washington yönetimi de geçtiğimiz aylarda IŞİD’e karşı yürütülen koalisyon hedeflerinin büyük ölçüde tamamlandığını açıklamıştı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, çekilmenin “koşullara bağlı ve planlı bir geçiş” olduğunu vurguladı.
Bölgesel dengelerde yeni sayfa
ABD üslerinin devri, yalnızca askeri bir gelişme değil, aynı zamanda Suriye’nin egemenlik tartışmaları açısından da kritik bir eşik olarak görülüyor.
Şam yönetimi bu adımı “ulusal egemenliğin yeniden tesisi” olarak sunarken, bölgedeki güç dengeleri açısından da yeni bir dönemin kapısı aralanmış durumda.
Özellikle Irak sınırı boyunca uzanan lojistik koridorların kontrolünün artık tamamen Suriye ordusuna geçmesi; IŞİD’le mücadele, sınır güvenliği ve bölgesel güç rekabeti açısından önemli sonuçlar doğurabilir.
Buna karşın uzman çevrelerde, ABD’nin doğrudan üs varlığını sonlandırsa bile istihbarat, hava desteği ve sınırlı operasyon kapasitesini koruyabileceği yönünde değerlendirmeler yapılıyor. Nitekim bazı ABD yetkilileri, kısa süreli özel görevler için sahaya yeniden giriş seçeneğinin tamamen kapanmadığını belirtiyor.