Türkiye’nin şiddet haritası: 2025 yılında Türkiye genelinde silahlı şiddet olayları ciddi boyutlara ulaştı. Umut Vakfı verilerine göre basına yansıyan 3 bin 422 olayda 2 bin 225 kişi hayatını kaybetti, 3 bin 167 kişi yaralandı. Bu olayların 2 bin 784’ünde ateşli silah, 638’inde ise kesici ve delici aletler kullanıldı.
Geçtiğimiz yılın emniyet verileri şehir yöneticileri tarafından “suç oranları azaldı” ve “en güvenli illerden biri” başlıklarıyla paylaşıldı.
Eski İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, İstanbul’da son 2-3 yılda 339 organize suç örgütünü çökerttiklerini, 6 bin 31 kişinin tutuklandığını açıkladı. Ancak çeteler ve akran cinayetleri gündemin üst sıralarını işgal etmeye devam etti. Belediye başkanlarının ve çalışanlarının tutuklanması haberleri medyada geniş yankı buldu.
Valiler, olayların büyük çoğunluğunu aydınlattıklarını vurgularken, bazı şehirlerde kasten öldürme vakalarında artışlar dikkat çekti.
Eskişehir Valisi Hüseyin Aksoy kasten öldürmede yüzde 65 düşüş bildirirken, Diyarbakır Valisi Murat Zorluoğlu 2025’te kasten öldürme vakalarının yüzde 42 arttığını açıkladı.
Zorluoğlu, ölümlü olayların çoğunun ruhsatsız silahlardan kaynaklandığını ve bireysel silahlanmaya karşı mücadelenin kararlılıkla süreceğini belirtti.
Bölgesel Veriler
- Marmara Bölgesi: 562 ölümlü, 757 yaralanmalı toplam 916 olay; İstanbul 393 olayla bölgenin en çok şiddet yaşanan ili.
- Ege: 393 olay; İzmir 117, Aydın 72 ve Muğla 63 olayla öne çıktı.
Güneydoğu Anadolu: 582 olay; Urfa 150 olayla en yüksek sayı. Diyarbakır’da 101 olay, 86 ölüm, 122 yaralı yaşandı.
- İç Anadolu: 502 olay; Konya 115 olayla öne çıktı. Ankara, Kayseri ve Aksaray sırasıyla takip etti.
- Karadeniz: 437 olay; Samsun 133, Çorum 67 olayla lider. Zonguldak, Trabzon ve Ordu da dikkat çekti.
- Akdeniz: 393 olay; Adana 142 olayla bölge lideri. Antalya ve Mersin en çok olay yaşanan diğer iller.
- Doğu Anadolu: 134 olay; Malatya 67, Van 26 ve Elazığ 36 olayla dikkat çekti. Tunceli’de son yıllarda yaşanan artış kayda değer.
2014-2025 dönemi
Umut Vakfı’nın verilerine göre son 12 yılda Türkiye’de 41 bin 420 silahlı şiddet olayı basına yansıdı. Bu olaylarda 26 bin 29 kişi yaşamını yitirdi, 38 bin 203 kişi yaralandı. Yaralıların ne kadarının hayatını kaybettiği ise bilinmiyor.
Vakıf şu açıklamayı yaptı:
“2025 yılı verileri, bireysel silahlanma ve uyuşturucu kullanımının toplumda ciddi risk oluşturduğunu ortaya koyuyor. Yetkililere çağrımız açık: silahlı şiddeti önleyin, bireysel silahlanmayı engelleyin, uyuşturucunun yayılmasını ve çetelerin çocukları kullanmasını durdurun.”
Erkek Şiddeti Veritabanı, Avrupa Birliği tarafından eş finanse edilen ve Cinsiyet Eşitliği İzleme Derneği (CEİD) tarafından yürütülen ‘Türkiye’de Katılımcı Demokrasinin Güçlendirilmesi: Toplumsal Cinsiyet Eşitliğinin İzlenmesi Projesi Faz III LOT I’ kapsamında hayata geçirildi.
Veritabanına https://erkeksiddeti.org/adresinden ulaşabilirsiniz.
(EMK)
Kaynak: bianet