ABD ve İsrail’in İran’a yönelik bir aydır sürdürdüğü saldırılar yeni bir evreye girerken, İran elektrik tesislerinin hedef alınması ve Tahran ile çevresinde yaşanan geniş çaplı elektrik kesintilerinin ardından Kuveyt ve Suudi Arabistan’a misilleme saldırıları düzenledi. ABD Başkanı Donald Trump ise çatışmalar sürerken Tahran ile “yakında” bir anlaşmaya varılabileceğini öne sürdü. EuroNews’ten Emma De Ruiter’in yaptığı habere göre, karşılıklı bombardıman bölgesel savaşı daha da derinleştirirken diplomatik temaslar da eş zamanlı sürüyor.
Gece boyunca ABD ve İsrail hava unsurları İran topraklarındaki hedefleri yoğun biçimde vurmayı sürdürdü. İran ise buna karşılık olarak bölgedeki ABD müttefikleri olan Kuveyt ve Suudi Arabistan topraklarına yönelik saldırılar başlattı.
Air Force One’da gazetecilere konuşan Trump, İran’da rejim değişikliğinin fiilen gerçekleştiğini savunarak, “Rejim değişikliğini gerçekleştirdik. Daha önce kimsenin muhatap olmadığı farklı kişilerle muhatap oluyoruz” dedi. Trump ayrıca ABD’nin sunduğu 15 maddelik ateşkes planına İran’ın büyük ölçüde olumlu yanıt verdiğini ileri sürdü.
Tahran’da elektrik kesintileri, Körfez’de misilleme
İran Enerji Bakanlığı, Tahran, çevresi ve Alborz eyaletinde elektrik altyapısına yönelik saldırılar sonrası geniş çaplı kesintiler yaşandığını açıkladı. Bakanlık, enerji tesislerinin hedef alınmasının ardından bölgede elektriğin kesildiğini ve onarım çalışmalarının sürdüğünü bildirdi.
Kuveyt makamları, İran’ın bir elektrik santrali ile su arıtma tesisine düzenlediği saldırıda bir işçinin yaşamını yitirdiğini açıkladı. Suudi Arabistan Savunma Bakanlığı ise beş balistik füzenin hava savunma sistemleri tarafından engellendiğini duyurdu.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bagher Ghalibaf, Washington’u diplomasiyi “sis perdesi” olarak kullanmakla suçladı. Ghalibaf, ABD’nin müzakere mesajları verirken eş zamanlı olarak kara saldırısı planladığını söyledi.
ABD asker sevkiyatını artırıyor
Diplomatik girişimlere rağmen Washington’un bölgeye askeri sevkiyatını sürdürdüğü bildirildi. Yaklaşık 3 bin 500 deniz piyadesi ve denizci taşıyan USS Tripoli’nin cuma günü Orta Doğu’ya ulaştığı aktarıldı.
Washington Post’un aktardığı bilgilere göre Pentagon, Hürmüz Boğazı çevresini de kapsayabilecek haftalar sürecek kara operasyonları için planlar hazırladı. Trump’ın henüz nihai onayı vermediği belirtildi.
Pakistan Dışişleri Bakanı Ishaq Dar da İslamabad’ın Tahran ile Washington arasındaki görüşmeleri kolaylaştırma konusunda rol üstlenmeye hazır olduğunu açıkladı.
Lübnan cephesinde çatışmalar genişliyor
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Lübnan’ın güneyindeki kara harekâtının genişletilmesi talimatı verdiğini açıkladı. İsrail ordusunun mevcut güvenlik hattını daha da genişleteceğini söyleyen Netanyahu, Hizbullah’ın sınır hattındaki kapasitesini hedef aldıklarını belirtti.
Lübnan Sağlık Bakanlığı, 2 Mart’tan bu yana İsrail saldırılarında en az bin 238 kişinin yaşamını yitirdiğini, 3 bin 500’den fazla kişinin yaralandığını duyurdu. Hayatını kaybedenler arasında 124 çocuğun bulunduğu açıklandı.
UNIFIL de Adchit Al Qusayr yakınlarındaki bir mevziye isabet eden mühimmat nedeniyle bir barış gücü askerinin öldüğünü, bir askerin de ağır yaralandığını bildirdi.
İran’da ise bağımsız kaynaklar can kaybının arttığını aktarıyor. ABD merkezli HRANA, 28 Mart itibarıyla en az 3 bin 461 kişinin yaşamını yitirdiğini, bunların bin 551’inin sivil olduğunu bildirdi.
Arka plan
ABD ve İsrail’in İran’a dönük askeri operasyonları son haftalarda enerji altyapısı, askeri tesisler ve komuta merkezlerini hedef aldı. Buna karşı İran’ın Körfez ülkeleri üzerinden misilleme kapasitesini devreye sokması, çatışmanın bölgesel savaşa dönüşme riskini artırdı. Lübnan cephesindeki genişleme ise savaşın yalnızca İran ile sınırlı kalmadığını gösteriyor.