Kürdistan’ın farklı bölgelerinde insani yardım çalışmaları yürüten “Heyva Sor” (Kızıl Ay) Eş Başkanı Dilgeş İsa, Qamişlo şehrinin, Fırat’ın doğusundaki son saldırılar sebebiyle Şehba, Tabqa ve Rakka’dan sığınanlarla birlikte yaklaşık 175 bin göçmene ev sahipliği yaptığını açıkladı.
İsa, Rûdaw’a verdiği demeçte, göçmenlerin büyük kısmının 2018 yılında Şehba, Tabqa ve Rakka’ya göç eden Êfrinliler olduğunu, Suriye ordusunun saldırılarının ardından Qamişlo’ya yöneldiklerini ifade etti.
Türk Silahlı Kuvvetleri’nin 2018 yılının Ocak ve Mart ayları arasında düzenlediği “Zeytin Dalı Harekâtı” sonrasında birçok sivil, güvenlik kaygıları ve mülksüzleştirme baskısı dolayısıyla Êfrin’i terk etmek zorunda kalmıştı. Kentten ayrılanlar, başlangıçta Tabqa ve Şehba’daki kamplara ya da Halep kırsalına sığınmıştı. Geride kalan evler ve mülkler, el konulma ve yağmalama gibi süreçlerle karşılaşmış, “kullanım hakkı devri” adı altında da el değiştirmişti. Yerel ve uluslararası kaynaklar, Afrin’deki mülkiyet düzeninin askıya alındığını ve geri dönüşlerin sistematik biçimde engellendiğini rapor etmekte.
Şehba ve Tabqa çevresindeki yerleşim alanları, altyapı ve sağlık hizmetleri açısından yetersiz kalmıştı. 2024-2025 döneminde Suriye ordusunun Tabqa bölgesinde düzenlediği operasyonlar, bu kırılgan yerleşimlerin ikinci bir göç dalgası yaşamasına neden oldu. Êfrin’den ayrılan bazı aileler, bu sefer Qamişlo’ya yönelmek zorunda kaldı.
Yeni göç dalgası, Qamişlo’nun already hızla sınırlanan barınma kapasitesini zorlamış durumda. Kiraların artması ve geçici barınaklara erişim, özellikle kadınlar, çocuklar ve yaşlılar için büyük sorunlar haline geldi. İş bulmakta yaşanan zorluklar, hanelerde borçlanma ve kayıtdışı çalışmayı da artırdı. Yardım kuruluşlarının kapasitesi, bu artan talebe yanıt vermekte yetersiz kalıyor. Aynı zamanda, Efrin’den ayrılanların mülkleri üzerindeki hukuki belirsizlikler, uzun vadeli geçim planlarının geliştirilmesini zorlaştırmakta. Birçok aile için geri dönüş umudu, güvenlik şartları ve kaybedilen mülkiyet nedeniyle giderek azalmaktadır.
Qamişlo’da, genellikle kadın ve çocuklardan oluşan 150 bin ile 175 bin göçmen, zor koşullar içerisinde yaşam mücadelesi veriyor. Rojava Heyva Sor Eş Başkanı’nın belirttiğine göre, kentte hali hazırda 115 okul, 20 cami ve çeşitli salonlar, bu göçmenlere barınma imkanı sunmayı hedefliyor. 30 Ocak’ta Suriye Demokratik Güçleri (DSG) ve Şam Geçiş Yönetimi arasında imzalanan ateşkes ve entegrasyon anlaşması çerçevesinde, Êfrinlilerin geri dönüşü için henüz bir düzenleme yapılmadı; ancak halkın geri dönme arzusu devam ediyor.