Türkiye’de uyuşturucu trafiği, artık yalnızca kaçak geçişlerle sınırlı değil; ülke aynı zamanda hedef pazar ve kimi maddelerde üretim merkezi olarak öne çıkıyor. DW Türkçe’den Alican Uludağ’ın yaptığı habere göre, Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 2025 Uyuşturucu Raporu, Türkiye’ye giren uyuşturucu türleri, kullanılan rotalar ve artan ölüm oranlarıyla çarpıcı bir tablo ortaya koyuyor.
Son dönemde gazeteciler ve tanınmış isimlere yönelik İstanbul merkezli operasyonlar, uyuşturucuyla bağlantılı suçları ülke gündeminin ilk sıralarına taşıdı. Jandarma tarafından yalnızca son iki haftada düzenlenen operasyonlarda 1 ton 343 kilo uyuşturucu madde ile 178 binden fazla uyuşturucu hap ele geçirildi; 424 kişiden 162’si tutuklandı.
Rapora göre Türkiye, uyuşturucu kaçakçılığında üretim, transit geçiş ve hedef ülke konumlarını aynı anda taşıyan nadir ülkelerden biri haline geldi. Bu durum, kullanım oranlarıyla birlikte uyuşturucuya bağlı ölümlerin de hızla artmasına yol açtı.
Sentetik uyuşturucu ve metamfetamin öne çıkıyor
Raporda, 2024 boyunca Türkiye’de en hızlı artışın sentetik uyuşturucular, metamfetamin ve kokain başlıklarında yaşandığı belirtildi. Özellikle metamfetaminde Türkiye’nin hem üretim hem hedef hem de transit ülke olduğu vurgulandı.
Emniyet verilerine göre, “sentetik ecza” olarak adlandırılan, sahte veya kaçak ilaçlardan 94 milyon adet ele geçirildi. Bu alandaki artış oranı yüzde 227 olarak kayda geçti. Kırmızı reçeteyle satılan pregabalin etken maddeli ilaçlar, en fazla ele geçirilen maddeler arasında yer aldı.
Metamfetamin İran ve Irak sınırından giriyor
Rapora göre Türkiye’ye metamfetamin, İran ve Irak sınırından sıvı halde yasa dışı yollarla sokuluyor. İstanbul başta olmak üzere bazı kentlerde dönüştürme ve üretim merkezlerinin tespit edilmesi, Türkiye’nin bu maddede üretim alanına dönüştüğünü gösteriyor.
Meksika kaynaklı metamfetaminin ise İstanbul Havalimanı üzerinden, Türkiye’yi kısmi transit ülke olarak kullandığı belirtiliyor.
Kokain rotası limanlara kaydı
Kokain kaçakçılığı 2024’te yüzde 23’ün üzerinde arttı. Mersin ve İstanbul limanları, kokainin Türkiye’ye girişinde başlıca noktalar olarak öne çıktı. Antalya ve İstanbul’da, yasal yüklere “emdirme” yöntemiyle gizlenmiş yaklaşık 1 ton kokain ele geçirildi.
Raporda, Türkiye’nin Latin Amerika kaynaklı kokainin Avrupa’ya sevkinde giderek daha fazla geçiş koridoru haline geldiği vurgulanıyor. Özellikle Kolombiya, Ekvador ve Peru kaynaklı maddelerde Mersin Limanı kritik rol oynuyor.
Eroin Afganistan’dan Balkan rotasıyla geliyor
2024’te eroin yakalamaları yüzde 31 artarak 4,3 tona ulaştı. Afganistan, küresel ölçekte en büyük tedarikçi olmayı sürdürürken, Türkiye’nin yer aldığı Balkan rotası, Batı ve Orta Avrupa’ya eroin taşınmasında en yoğun kullanılan güzergâh olmaya devam ediyor.
Captagon ve Suriye hattı
Captagon haplarında da dikkat çekici bir artış yaşandı. 2024’te 15,9 milyon tablet ele geçirilirken, yakalamaların büyük bölümü Suriye sınırına yakın Hatay ve Gaziantep’te gerçekleşti. Raporda, Suriye’deki istikrarsızlığın üretim ve kaçakçılığı beslediğine dikkat çekildi.
Uyuşturucu ölümleri çarpıcı biçimde arttı
2024’te uyuşturucu kullanımına bağlı 427 kişi hayatını kaybetti. Bu sayı, bir önceki yıla göre yüzde 42’yi aşan bir artış anlamına geliyor. Hayatını kaybedenler arasında 15–18 yaş aralığında 6 çocuk bulunuyor.
Ölümlerin büyük bölümünde sentetik kannabinoid (bonzai) ve metamfetamin tespit edildi. Aynı yıl tedavi merkezlerine yapılan başvuru sayısı 390 bini aşarken, tedaviye başvuranların neredeyse yarısının ilk kez tedavi gördüğü kaydedildi.
Uzmanlar, Türkiye’de uyuşturucu trafiğinin büyümesinin yalnızca bir güvenlik meselesi değil, aynı zamanda toplumsal ve halk sağlığını doğrudan etkileyen yapısal bir kriz haline geldiğine dikkat çekiyor.
Kaynak: DW Türkçe