Süveyda’da, Şam hükümetinin Temmuz 2025’te başlattığı saldırılar sonrasında meydana gelen kuşatma hala sürüyor. Bugün, Dürzi Ulusal Muhafız Kuvvetleri ile geçici hükümet arasında ilk esir takası gerçekleşti.
Suriye’nin güneyindeki Süveyda, Dürzileri temsil eden gruplarla Şam hükümeti arasındaki anlaşmazlıkların devam ettiği bir bölge. Bugünkü esir değişimi, geçici hükümetin açıklamasına göre, geçen yılki çatışmaların ardından gerçekleştirildi. Takas neticesinde, Şam, başkent çevresindeki Adra Merkez Hapishanesi’nde tutulan 61 Dürzi savaşçısını serbest bırakırken, Dürzi Ulusal Muhafız Kuvvetleri de 25 geçici hükümet mensubunu salıverdi. İşlem, Uluslararası Kızılhaç Komitesi denetiminde gerçekleşti.
Dürzi halkının yoğun olarak yaşadığı Süveyda, aylardır geçici hükümete bağlı grupların kuşatması altında bulunuyor. 16 Eylül 2025’te Suriye Dışişleri Bakanı Hasan Şeybani, Ürdün Dışişleri Bakanı Eymen Safadi ve ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, bu konuda bir toplantı yaptı. Şeybani, Süveyda için söz konusu bir anlaşmanın imzalandığını açıkladı fakat belirlenen yol haritasıyla ilgili henüz herhangi bir ilerleme kaydedilemedi.
Süveyda’da yaşanan kuşatma ve temsil sorunları sürerken, Şam hükümetinin desteklediği gruplarla onlara karşı çıkanlar arasında gerginlik devam ediyor. Geçici hükümet Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, Süveyda’ya vali olarak Mustafa el-Bakur’u atadı. Ancak Dürzi sivil toplum, hükümete bağlı güçlerin işlediği suçların üzerinin kapatıldığını ifade ediyor. Suriye’nin Dürzi topluluğunun manevi liderlerinden Şeyh Hikmet el-Hicri, bölgede özerk bir yönetim sistemi kurulması için çaba gösteriyor; ancak Şara’nın atadığı vali, Dürzilerin güvenini kazanabilmiş değil.
Geçen yıl Temmuzda gerçekleşen saldırılarda, Suriye hükümetine bağlı grupların Dürzilere yaptığı saldırılar katliamla sonuçlandı. BM’nin 21 Ağustos raporuna göre, bu saldırılarda 105 kadın ve kız çocuğu kaçırıldı. Ayrıca, 763 kişinin akıbeti belirsizliğini korurken, en az 196 kişi yargısız infaz edildi. Raporda zorla kaybetme, kaçırma ve cinsiyete dayalı şiddet olaylarına dair birçok ayrıntı yer aldı.
Uluslararası Af Örgütü ise, Şam hükümeti güçlerinin Temmuz ayında Süveyda’da yüzlerce Dürzi sivilin infazından sorumlu olduğunu bildirdi. 15 ve 16 Temmuz tarihlerinde, 46 Dürzi’nin çeşitli yerlerde öldürüldüğü belgelerle kanıtlandı. Suriye İnsan Hakları Gözlemevi’ne göre, bu süre zarfında Süveyda’da 2 bin 48 kişi yaşamını yitirirken, aralarında çocukların ve kadınların da bulunduğu birçok kişi yargısız infaz edildi. Bu durum, silahlı grupların birçok savaş suçu işlediğini ortaya koyuyor.
