Suriye yönetiminin, Kürtlerin kontrolündeki bölgeleri kısa sürede ele geçirmesinin arkasında, Şam, Paris ve Irak’ta yapılan kapalı diplomatik görüşmeler yer alıyor. Reuters’e konuşan dokuz kaynağa göre ABD, bu süreçte Demokratik Suriye Güçleri’ni (DSG) fiilen yalnız bıraktı.
Reuters’in ulaştığı diplomatik kaynaklara göre, Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şaraa’nın DSG kontrolündeki bölgeleri ele geçirmesi, Ocak ayının başından itibaren yürütülen yüksek riskli diplomatik temaslar sonucunda şekillendi. Şam, Paris ve Irak Kürdistan Bölgesi’nde yapılan görüşmelerde ABD’nin operasyona karşı çıkmadığı, sürecin önünü açtığı ifade ediliyor.
Bu temaslarla birlikte Şaraa, iki stratejik hedefe aynı anda ulaştı: Suriye topraklarını tek yönetim altında toplama hedefinde önemli bir ilerleme sağladı ve ABD yönetimi nezdinde Suriye’nin başlıca muhatabı konumuna yükseldi. Reuters’e göre bu süreç, Kürtlerin kuzeydoğuda sürdürmeyi hedeflediği özerk yapının fiilen sona ermesine yol açtı.
ABD’nin Suriye Temsilcisi Tom Barrack’ın, Washington’un artık DSG ile ayrı bir ilişki yürütme niyetinde olmadığını açıklaması, sahadaki güç dengelerini köklü biçimde değiştirdi.
Paris görüşmeleri ve operasyona giden yol
Kaynaklara göre Şam yönetimi, DSG’ye yönelik askeri seçeneği haftalar öncesinden masaya koydu. 4 Ocak’ta Şam’da yapılan entegrasyon görüşmeleri, Suriyeli bir bakan tarafından aniden sonlandırıldı. Ertesi gün Suriye heyeti, ABD arabuluculuğunda Paris’te İsrailli yetkililerle güvenlik görüşmeleri gerçekleştirdi.
Paris’te Suriye tarafı, İsrail’den Kürtleri Şam’la entegrasyona teşvik etmesini istedi. Aynı görüşmelerde, DSG’nin kontrolündeki bazı bölgeleri kapsayan sınırlı bir askeri operasyon önerisi gündeme geldi ve bu plana itiraz edilmediği aktarıldı.
Kürt tarafı: ABD bizi yalnız bıraktı
Operasyonun başlamasından iki hafta sonra Washington’un DSG’ye desteğini geri çektiği açık biçimde hissedildi. Reuters’e konuşan kaynaklara göre, Tom Barrack 17 Ocak’ta DSG Genel Komutanı Mazlum Abdi’ye, ABD’nin çıkarlarının artık Şam yönetimiyle örtüştüğünü iletti.
Her ne kadar ABD yetkilileri sivillerin korunacağına dair güvence verdiğini söylese de, sahadaki gelişmeler Kürt yetkililerin beklentilerini karşılamadı. Kürt siyasetçi Hediye Yusuf, yaşananları “açık bir siyasi yalnız bırakma” olarak tanımladı.
Şaraa sınırı zorladı, Washington devreye girdi
Suriye ordusunun Kürtlerin son yerleşimlerine yaklaşması ve ateşkese rağmen ilerlemesi, ABD’de rahatsızlık yarattı. Reuters’e konuşan ABD’li kaynaklara göre, Kongre’de yaptırımların yeniden gündeme gelmesi olasılığı doğdu.
Bu baskının ardından Şaraa, yeni bir ateşkes ilan ederek DSG’ye entegrasyon planı sunması için süre tanıdı. ABD yönetimi bu adımı yeterli buldu ve krizin geçici olarak yatıştığı değerlendirildi.
Barrack’ın açıklamasında, DSG’nin IŞİD’e karşı kurulmuş askeri rolünün “büyük ölçüde sona erdiği” belirtilirken, Kürtlerin geleceğinin yeni Şam yönetimi altında şekilleneceği vurgulandı.
Kaynak: Reuters