ANASAYFADÜNYAMeksika’nın en çok aranan kartel lideri ‘El Mencho’ öldürüldü: Ülkede çatışmalar yaşanıyor

Meksika’nın en çok aranan kartel lideri ‘El Mencho’ öldürüldü: Ülkede çatışmalar yaşanıyor

Meksika’nın Jalisco eyaletinde düzenlenen operasyonda CJNG kartelinin lideri ‘El Mencho’ öldürüldü. Operasyonun ardından kartel üyeleri araçları ateşe verdi, yolları kapattı. Olaylar diğer eyaletlere de sıçradı.

Meksika ordusu Jalisco eyaletinin Tapalpa bölgesinde sabah saatlerinde büyük bir operasyon düzenledi. Meksika basınına göre operasyonda Jalisco Yeni Nesil Karteli (CJNG) lideri ve ülkenin en çok aranan uyuşturucu baronu ‘El Mencho’ lakaplı Nemesio Oseguera Cervantes öldürüldü. Operasyonda ‘El Mencho’nu çocuklarından birinin de canlı olarak geçirildiği öne sürülüyor.

Dünyanın en çok aranan ve en tehlikeli uyuşturucu kaçakçılarından biri olarak gösterilen Nemesio Oseguera Cervantes (El Mencho), 2009 yılında ülkedeki en militarize kartel olan  Jalisco Yeni Nesil Karteli’nin (CJNG) kurulmasına öncülük ederek adını duyurdu. Başlangıçta Sinaloa Karteli’nin rakibi olarak ortaya çıkan CJNG, zamanla ABD’ye kokain, metamfetamin ve özellikle fentanil kaçakçılığı yapan başlıca suç ağlarından biri haline geldi.

ABD Hazine Bakanlığı (U.S. Department of the Treasury) ise kartelin yalnızca uyuşturucuyla sınırlı kalmadığını; yakıt hırsızlığı ve ham petrol kaçakçılığı gibi faaliyetlerle de gelir elde ettiğini açıklamıştı.

Dağlarda düzenlenen operasyon

Yetkililer operasyona ilişkin ayrıntıları henüz paylaşmazken, El Mencho’nun Jalisco’nun dağlık bölgesinde düzenlenen bir operasyonla etkisiz hale getirildiği bildirildi. Oseguera’nın onlarca yıl boyunca örgütünün koruması altında bu bölgede serbestçe hareket ettiği belirtiliyor.

ABD’nin de öncelikli hedeflerinden biri olan El Mencho için ABD Dışişleri Bakanlığı, yakalanmasına yol açacak bilgiler karşılığında 15 milyon dolara kadar ödül koymuştu.

Uzmanlara göre Oseguera’nın ölümü, son dönemde uyuşturucu kaçakçılığına indirilen en büyük darbelerden biri. Bu gelişme, Temmuz 2024’te Ismael Zambada García’nın yakalanmasıyla kıyaslanıyor. El Mencho da tıpkı Joaquín Guzmán gibi, eski fotoğrafları ve medyadan uzak duruşuyla gizemli bir profil çiziyordu.

Kartelden “savaş” ilanı

El Mencho’nun öldürülmesi eyalette büyük bir şiddet dalgasını tetikledi.

Operasyonun ardından, olası misilleme kapsamında Jalisco ve ülkenin diğer bazı eyaletlerinde çok sayıda yol kapatma eylemi ile araç ve iş yeri kundaklama olayları yaşandı.

Sosyal medyada paylaşılan görüntülerde Jalisco, Michoacán, Colima, Nayarit, Aguascalientes ve Tamaulipas’ta ateşe verilmiş araçlar ve yükselen dumanlar görülürken, Guanajuato’da da bazı iş yerlerinin yakıldığı aktarıldı.

Jalisco eyalet hükümeti, halktan evlerinde kalmalarını isterken toplu taşımayı askıya aldı ve güvenlik tehdidi nedeniyle “kırmızı alarm” uygulamasını devreye soktu. Federal, eyalet ve yerel yönetimler arasında ortak bir güvenlik masası oluşturuldu.

Sabahın erken saatlerinden itibaren çok sayıda kent içi yol ve otoyol kartel bağlantılı yol kapatma eylemleri nedeniyle ulaşıma kapatıldı. Puerto Vallarta’dan gelen görüntülerde yoğun dumanın gökyüzünü kapladığı, bazı bölgelerde silah sesleri ve patlamalar nedeniyle panik yaşandığı görüldü.

Güvenlik endişeleri nedeniyle Air Canada, Puerto Vallarta uçuşlarını askıya aldığını duyurdu.

ABD’nin “en öncelikli hedeflerinden” biriydi

ABD yönetimi, El Mencho’yu Meksika’da “bir terör saltanatı” yürütmek ve fentanil kaçakçılığı yoluyla “sayısız hayatı mahvetmekle” suçluyordu. Washington, yakalanmasına veya mahkûm edilmesine yol açacak bilgi karşılığında 15 milyon dolara kadar ödül teklif etmişti.

CJNG, Washington tarafından terör örgütü olarak ilan edilen Meksikalı karteller arasında yer alıyor.

El Mencho kimdi?

17 Temmuz 1966’da Michoacán eyaletindeki Naranjo de Chila kasabasında doğan Oseguera, çiftçi bir ailenin çocuğuydu. Genç yaşta küçük çaplı uyuşturucu ticaretiyle suç dünyasına adım attı; tetikçilikten yerel örgüt liderliğine, oradan da uluslararası bir kaçakçılık ağının başına uzanan bir yükseliş yaşadı.

Yaklaşık 1.73 metre boyunda, 75 kilo civarında, siyah saçlı ve kahverengi gözlü olduğu belirtilen Oseguera hakkında güncel fotoğraflar uzun yıllar kamuoyuna yansımadı. Dağlık bölgelerde saklanması ve dar bir güvenlik çemberiyle hareket etmesi, hakkında “ulaşılamaz” bir imaj oluşturdu.

CJNG’nin mimarı

2009’da kurulan CJNG, kısa sürede Meksika’nın en hızlı büyüyen ve en şiddetli kartellerinden biri haline geldi. Örgüt; kokain, eroin ve metamfetamin ticaretinde yüksek kapasiteye ulaşırken, son yıllarda ABD’ye fentanil sevkiyatında kilit aktörlerden biri olarak öne çıktı.

ABD’de 2017’den bu yana El Mencho hakkında çeşitli iddianameler hazırlandı. 5 Nisan 2022 tarihli iddianamede; metamfetamin, kokain ve fentanilin ABD’ye yasa dışı ithali amacıyla dağıtım ve komplo suçlamalarının yanı sıra ateşli silah kullanımı ve “Uyuşturucu Baronları Yasası” kapsamında sürekli suç örgütü işletme suçlamaları yer aldı.

ABD makamları, CJNG’nin fentanil ticareti nedeniyle yaşanan aşırı doz krizinde merkezi rol oynadığını savunuyor.

Kartellerin dönüşümü

El Mencho, 1929’dan 2000’e kadar Meksika siyasetini domine eden Kurumsal Devrimci Parti döneminde suç dünyasına giren jenerasyonun son temsilcilerinden biri olarak değerlendiriliyor.

2000 sonrası çok partili sisteme geçiş ve devlet ile suç örgütleri arasındaki eski dengelerin bozulması, kartellerin parçalanmasına ve daha silahlı yapıların ortaya çıkmasına yol açtı. 2006’da dönemin Devlet Başkanı Felipe Calderón’un “uyuşturucuya karşı savaş” ilan etmesiyle on binlerce asker sahaya sürüldü. Bu süreç, örgütlerin daha küçük ancak daha agresif fraksiyonlara bölünmesine ve şiddetin artmasına neden oldu.

CJNG, eski sistemin çöküşü ile sert güvenlik politikaları arasındaki boşlukta ortaya çıktı ve kısa sürede ülke geneline yayıldı.

El Mencho’nun ölümü, Meksika’daki kartel dengelerinde yeni bir dönemin kapısını aralayabilir. Ancak ilk gelişmeler, kısa vadede şiddetin tırmanabileceğine işaret ediyor.

Kaynak: İlke TV

AKTÜEL