ABD ordusu, İran’a karşı gerçekleştirilen saldırıların son yılların en büyük askeri operasyonlarından biri olduğunu duyurdu. Merkez Kuvvetler Komutanlığı’ndan Amiral Brad Cooper, savaşın başlangıcından bu yana İran sınırlarında yaklaşık 2 bin hedefin vurulduğunu belirtti.
Cumartesi günü başlatılan operasyonun ilk 24 saatindeki saldırı sayısı, 2003’teki Irak operasyonunun ilk günü yapılan saldırılarının neredeyse iki katına ulaştı. Cooper, bu rakama İsrail’in düzenlediği saldırıların dahil olup olmadığını belirtmedi.
Amirale göre bu askeri hamle, bölgede son yıllarda gerçekleştirilen en büyük ateş gücü yığınının bir parçası olarak değerlendiriliyor. İran donanması da bu operasyonlar sırasında ağır hasar aldı; şu ana dek 17 savaş gemisinin imha edildiği bildirildi. Cooper, ABD’nin İran donanmasını tamamen etkisiz hale getirmek istediğini ifade etti.
İran’ın uluslararası deniz taşımacılığına yönelik tehditlerine dikkat çeken Cooper, şu anda Basra Körfezi, Hürmüz Boğazı ve Umman Körfezi’nde hiçbir İran gemisinin bulunmadığını iddia etti. ABD Başkanı Donald Trump ise gerektiği takdirde, Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol tankerlerine koruma sağlanabileceğini açıkladı. Bu kararın, artan enerji fiyatlarını kontrol altına alma çabalarının bir parçası olabileceği düşünülüyor.
Savaşın başlamasıyla İran Kızılayı’nın raporuna göre en az 787 kişi hayatını kaybetti. En büyük kayıp, cumartesi günü Minab kentindeki bir ilkokula yapılan saldırıda yaşandı; bu saldırıda 168 kişinin öldüğü bildirildi. İsrail, İran’daki askeri altyapıyı şiirlemiş olan ‘güçlü bir saldırı dalgası’ başlattığını duyurdu.
Savaş, dünya enerji piyasalarında da önemli dalgalanmalara yol açtı. İran’ın deniz taşımacılığına yönelik tehditleri ve Körfez’deki seyrüseferin durması nedeniyle Orta Doğu’dan enerji ihracatı durma noktasına geldi; Katar’dan Irak’a kadar birçok ülkede üretim aksadı.
Küresel piyasalarda ise sert dalgalanmalar gözlemlendi. Tokyo borsasında Nikkei 225 endeksi, çarşamba günü yaklaşık yüzde 1,7 değer kaybı yaşadı. Güney Kore’deki Kospi endeksi de, önceki gün yaşanan yüzde 7,2’lik düşüşün ardından yüzde 3,1 daha geriledi. ABD borsa açılışlarının ise yatay seyredeceği tahmin ediliyor.
Birleşmiş Milletler, İsrail’in Lübnan’a yönelik yoğun hava saldırıları nedeniyle en az 30 bin kişinin yerinden edildiğini açıkladı. ABD Başkanı Trump, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı eleştirirken, ABD kuvvetlerinin İngiliz üslerini kullanmasının birkaç gün sürdüğünü dile getirdi. Trump, Starmer’ı “Karşı karşıya olduğumuz Winston Churchill değil,” şeklinde tanımladı.
Kanada Başbakanı Mark Carney, çatışmaların bir an önce sona ermesi gerektiğini vurgulayarak tüm tarafların uluslararası hukuka uyması gerektiğini talep etti.