ABD Temsilciler Meclisi, yeni savunma bütçesi tasarısını onayladı ve tasarı Peşmerge Güçleri için önemli güvenceler getirdi. ABD, Bağdat’a uyguladığı kısıtlamaları Peşmerge için geçerli kılmadı. Ayrıca Demokratik Suriye Güçleri’nin (DSG), Suriye’nin geleceğinde yer alması gerektiğini açık biçimde vurguladı.
ABD Kongresi, kapsamlı savunma ve dış politika paketini gündemine aldı ve paket, Irak ile Suriye politikalarını doğrudan etkileyen kritik adımlar içeriyor. Tasarı, Irak güvenlik güçlerine aktarılacak fonlara sıkı şartlar koyuyor. Buna karşın ABD, Kürdistan Bölgesi ve Rojava’ya yönelik desteğini koruyan özel hükümler ekledi.
Tasarı, Bağdat yönetiminin ABD yardımlarını kullanırken “İran destekli milislerin etkisini” artırdığı için kısıtlama getirdi. Ancak ABD, Peşmerge Güçleri’ni bu kısıtlamaların tamamen dışında bıraktı.
Peşmerge bütçesinde “blokaj” endişesine son
Tasarı metni, Washington’ın Irak’a vereceği güvenlik fonlarına yeni şartlar getirse de bu şartların Peşmerge bütçesini kapsamadığını belirtiyor. Belgede Peşmerge, “ulusal güvenlik ortağı” olarak tanımlanıyor. Bu tanım, Irak’taki siyasi anlaşmazlıkların Peşmerge’nin bütçesini geciktirmemesi gerektiği mesajını içeriyor. Bu madde, federal kurumlara yaptırım uygulansa bile Kürdistan Bölgesi’ne desteğin kesilmeyeceğine işaret ediyor.
Bağdat’a milis şartı
ABD, Irak ordusuna yapılacak yardımları, Bağdat’ın İran’a yakın silahlı gruplar üzerindeki kontrolüne bağlı hale getirdi. Yardımların serbest kalması için Bağdat’ın yasa dışı grupları denetlemesi, Başbakan’ın güvenlik birimleri üzerindeki kontrolünü güçlendirmesi ve insan hakları ihlallerine karışan Heşdi Şabi unsurlarını cezalandırması şart koşuluyor.
Tasarı ayrıca, ABD başkanlarına Irak’ta askeri operasyon yetkisi veren 1991 ve 2002 tarihli AUMF yetkilerinin kaldırılmasını içeriyor.
Rojava ve DSG için net duruş
Tasarı, Suriye ve Rojava ile ilgili bölümde, DSG’nin IŞİD’e karşı ana ortak olduğunu yeniden teyit ediyor. ABD askerlerine, kurtarılan bölgelerin istikrarı için yerel meclislerle çalışma yetkisi veriliyor.
Metinde dikkat çeken önemli maddelerden biri, Rojava’nın gelecekteki siyasi statüsü hakkında. Tasarı, “DSG, Suriye’nin herhangi bir siyasi çerçevesinin parçası olmalıdır” ifadesini içeriyor. Ayrıca tüm etnik ve dini bileşenlerin haklarını koruyan kapsayıcı bir yönetim çağrısı yapılıyor.
Pentagon’a IŞİD’li tutuklu raporu görevi
Tasarı, Rojava’daki cezaevlerinde tutulan IŞİD mensuplarıyla ilgili sorumluluğu doğrudan Pentagon’a veriyor. Pentagon her yıl bu tutukluların durumunu raporlamak zorunda kalacak. Raporlar, cezaevlerinin güvenliğini, tutukluların iadesiyle ilgili süreci ve uzun vadeli riskleri ayrıntılı biçimde değerlendirecek.
Şam ile ilişkiler ve Sezar Yasası
Tasarı, Suriye hükümetine uygulanan 2020 tarihli “Sezar Yasası” yaptırımlarını kaldırıyor ancak bunu bazı şartlara bağlı hale getiriyor. Washington, Şam’dan yabancı milisleri devlet kurumlarından uzaklaştırmasını istiyor. Ayrıca Şam’ın, Özerk Yönetim ile Mart 2025’te imzaladığı güvenlik ve siyasi koordinasyon anlaşmasına sadık kalmasını talep ediyor.
Süreç nasıl işleyecek?
Tasarı Temsilciler Meclisi’nden geçti ve şimdi Senato ile ortak bir sürece giriyor. Kongre, iki farklı versiyonu ortak komisyonda birleştirecek. Komisyon metni hazırladıktan sonra her iki kanat tasarıyı tekrar oylayacak. Son aşamada tasarı, ABD Başkanı’nın imzasına sunulacak.
Kaynak: Rudaw