ABD Başkanı Donald Trump, İran genelinde haftalardır süren ve bilançosu giderek ağırlaşan protestolarla ilgili Washington’un “yardıma hazır” olduğunu açıkladı. İran protestoları, ekonomik kriz ve riyalin hızlı değer kaybının tetiklediği toplumsal hoşnutsuzlukla birlikte üçüncü haftasına girerken, ABD’den gelen bu açıklama Tahran yönetiminin sert tepkisini çekti.
Trump, kendisine ait Truth Social platformunda yaptığı paylaşımda, “İran, belki de daha önce hiç olmadığı kadar özgürlüğü arıyor. ABD yardım etmeye hazır” ifadelerini kullandı. Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham da Trump’ın sözlerine destek vererek, İran halkının “uzun kabusunun yakında sona ereceğini” savundu.
Protestoların bilançosu ağırlaşıyor
Aralık ayının sonunda Tahran’daki Büyük Çarşı yakınlarında başlayan protestolar, kısa sürede ülke geneline yayıldı. Gösterilerin temelinde hızla derinleşen ekonomik kriz, yüksek enflasyon ve alım gücündeki sert düşüş bulunuyor. ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı’na göre, protestolarda hayatını kaybedenlerin sayısı 65’ten 116’ya yükseldi. En az 2 bin 600 kişi ise gözaltına alındı.
Yetkililer, protestoları “ekonomik taleplerle başlayan ancak dış destekli sabotajlara dönüşen” eylemler olarak tanımlarken, güvenlik güçleri ve yargının “hiçbir hoşgörü göstermeyeceği” uyarısında bulunuyor. İran yönetimi, özellikle ABD ve İsrail’i gösterilerin arkasında olmakla suçluyor.
İnternet ve iletişim kesintileri genişledi
Protestoların yayılmasıyla birlikte İran’ın 31 eyaletinde iletişim kısıtlamaları devreye alındı. Pazar sabahı itibarıyla yaklaşık 60 saati aşan kesintilerin yalnızca internetle sınırlı kalmadığı, tüm telekomünikasyon altyapısını etkilediği bildiriliyor. Hak örgütleri, kesintilerin protestoların görünürlüğünü ve haber akışını engelleme amacı taşıdığına dikkat çekiyor.
İran dışındaki protestolar ve diplomatik gerilim
İran’daki gösterilere destek amacıyla Avrupa’nın çeşitli kentlerinde de protestolar düzenlendi. Londra’daki İran Büyükelçiliği önünde yapılan eylemde, bir protestocunun elçilik binasının balkonuna çıkarak İran bayrağını indirip eski imparatorluk bayrağını astığı görüntüler sosyal medyada paylaşıldı. Londra Metropolitan Polisi, olayla ilgili geniş güvenlik önlemleri alındığını duyurdu.
Trump ise daha önce yaptığı açıklamalarda da İran’ın “büyük bir belada” olduğunu savunmuş, Washington’un gelişmeleri yakından izlediğini belirtmiş ve İranlı yetkilileri protestoculara karşı ölümcül güç kullanmamaları konusunda uyarmıştı.