İHD: Ege’de ölümler sınır politikalarının sonucu. İnsan Hakları Derneği (İHD) Göç ve İltica Komisyonu, Muğla’nın Bodrum ilçesi Yalıkavak açıklarında mültecileri taşıyan botun batması sonucu 19 kişinin yaşamını yitirmesine ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, yaşananların bir “kaza” değil, sınır politikalarının doğrudan sonucu olduğunu belirtti. İHD, “Hiçbir insan kaçak değildir, geri itmeler öldürür” vurgusuyla, Ege’de yaşanan can kayıplarının güvenlikçi göç rejimi, geri itme uygulamaları ve koruma mekanizmalarındaki yetersizliklerden kaynaklandığını ifade etti.
Muğla’nın Bodrum ilçesi açıklarında sabah saatlerinde meydana gelen olayda, mültecileri taşıyan lastik botun batması sonucu 19 kişi hayatını kaybetti, 21 kişi ise sağ kurtarıldı. Sahil Güvenlik ekipleri ile helikopter destekli arama-kurtarma çalışmaları bölgede sürüyor.
İHD: “Bu ölümler tesadüf değil”
İHD açıklamasında, Ege Denizi’nin savaş, yoksulluk, siyasal baskı ve ayrımcılıktan kaçan insanlar için bir toplu mezara dönüştürüldüğü belirtildi.
Açıklamada, “Bu yaşanan bir kaza değildir. Bu ölümler tesadüf değildir. Güvenli geçiş yollarını kapatanlar, sığınma hakkını fiilen ortadan kaldıranlar ve denizi sınır şiddeti alanına dönüştürenler bu ölümlerden doğrudan sorumludur” denildi.
Dernek, resmi makamlar ve medyada kullanılan “kaçak göçmen” ifadesine de tepki göstererek, bu dilin ayrımcılığı ve nefret söylemini beslediğini vurguladı.
“İltica temel bir insan hakkıdır”
İHD, Türkiye’nin 1951 Cenevre Sözleşmesi’ne koyduğu coğrafi çekincenin, Avrupa Konseyi üyesi ülkeler dışından gelenlerin hukuki anlamda mülteci statüsüne erişimini engellediğine dikkat çekti.
Açıklamada, milyonlarca kişinin geçici ve kırılgan statüler altında hukuki güvencesizlik, yoksulluk ve sınır dışı edilme tehdidiyle yaşamak zorunda bırakıldığı belirtildi.
Dernek, Ege’de yaşamını yitirenlerin hikâyesinin yalnızca bir geçiş hikâyesi olmadığını, aynı zamanda Türkiye’de kalıcı ve insan onuruna uygun bir koruma mekanizmasına erişemeyen insanların hikâyesi olduğunu kaydetti.
Geri itme politikalarına soruşturma çağrısı
İHD, Türkiye-Yunanistan hattında yıllardır sürdürülen geri itme uygulamalarının hukuka aykırı ve ölümcül sonuçlar doğurduğunu vurguladı.
Açıklamada, Avrupa Birliği’nin sınır rejimi ile Frontex’in rolüne işaret edilerek, “Sınır güvenliği adı altında yürütülen politika, yaşam hakkını ortadan kaldıran bir rejime dönüşmüştür” ifadeleri kullanıldı.
Dernek, olayın yalnızca botun batmasıyla sınırlı değil, öncesindeki sınır politikaları, geri itme iddiaları ve ihmal zinciriyle birlikte bağımsız biçimde soruşturulması çağrısında bulundu.
Olayda 19 kişi yaşamını yitirdi
Bodrum’un Yalıkavak açıklarında sabah 06.00 sıralarında meydana gelen olayda, henüz bilinmeyen nedenle batan lastik bottan 21 kişi kurtarıldı.
Sahil Güvenlik ekipleri 19 kişinin cansız bedenine ulaştı. Bölgede kayıp olabileceği ihtimali üzerine arama çalışmaları havadan ve denizden devam ediyor.
Arka plan
Bodrum hattı, son yıllarda Ege üzerinden Avrupa’ya geçmeye çalışan mültecilerin en sık kullandığı güzergâhlardan biri olarak öne çıkıyor. Aşırı yükleme, güvensiz botlar, geri itmeler ve koruma mekanizmalarındaki eksiklikler bu rotayı ölüm hattına dönüştürüyor.